Herstelwerkzaamheden zonder gemekker?
Deze zomer zetten de schapen van Landschapsbeheer Teeuwen zich in voor het herstel van de heide op de Groote Cirkel in de gemeente Reusel-De Mierden. De kudde begraast van 5 augustus tot 15 augustus verschillende delen van het gebied als onderdeel van een groter natuurherstelproject. Door de schapen gericht in te zetten, krijgen kwetsbare heidesoorten weer ruimte en wordt er gewerkt aan een gevarieerder heidelandschap.
Waarom is dit nodig?
De heide in de Kempen staat al jarenlang onder druk door een te hoge stikstofdepositie en verdroging. Hierdoor raakt de bodem uit balans en krijgen snelgroeiende soorten, zoals pijpenstrootje, de overhand. Op sommige plekken verdringen deze grassen de heide vrijwel volledig.
Door de verdroging kunnen kwetsbare planten zich bovendien moeilijk herstellen. Zonder extra beheer verdwijnen karakteristieke heidesoorten langzaam uit het landschap, met gevolgen voor de vele insecten, reptielen en vogels die van de heide afhankelijk zijn.
Begrazing als onderdeel van natuurherstel
Schapenbegrazing is een belangrijk onderdeel van een groter pakket aan herstelmaatregelen. Binnen dit project worden er op verschillende locaties kleinschalig plag-, chopper- en maaiwerkzaamheden uitgevoerd om de heide een nieuwe kans te geven. De schapen zorgen vervolgens voor de noodzakelijke nazorg. Ze eten jonge boompjes, struiken en grassen die anders snel weer de overhand krijgen. Zo blijft de heide open en ontstaan opnieuw geschikte plekken waar heideplanten kunnen kiemen en groeien.
Daarnaast worden ook oudere plag- en choppervlakken begraasd om vergrassing tegen te gaan en de kwaliteit van deze eerder uitgevoerde herstelmaatregelen te behouden.
Meer variatie, meer leven
Op enkele locaties worden ook nachtvakken ingericht. Daar verblijven de schapen 's nachts, waardoor plaatselijk extra mest wordt afgezet. Deze voedselrijkere plekken bieden meer kansen voor verschillende kruiden. Dat trekt op zijn beurt weer diverse insectensoorten aan en vergroot de biodiversiteit.
Met oog voor de natuur
De begrazing wordt zorgvuldig afgestemd op de aanwezige natuurwaarden. Er wordt rekening gehouden met kwetsbare soorten, zoals de gladde slang en grondbroedende vogels, waaronder de nachtzwaluw. De lokale vogelwerkgroep levert vanuit hun gebiedskennis een belangrijke bijdrage aan de voorbereiding en uitvoering van de begrazing. Waar nodig worden rustplaatsen gemeden en wordt de planning aangepast om verstoring zoveel mogelijk te voorkomen.
De schapenbegrazing als onderdeel van de Kwaliteitsimpuls in grenspark De Kempen is mede mogelijk dankzij een subsidie uit het programma Leefgebieden en bedreigde soorten van de provincie Noord-Brabant.